Marike de Valk

Relatietherapie Nijmegen (Beuningen)

Maand: juni 2011

Sores van een samengesteld gezin

Het is niet eenvoudig om een samengesteld gezin te laten slagen. Tweederde van de stiefgezinnen redt het niet en valt binnen enkele jaren weer uit elkaar.

Een van de grote factoren is dat mensen van eigen kinderen altijd meer kunnen hebben dan van de kinderen van de partner. Zoals in onderstaande casus.

Verwen-papa

Ze durfde het zichzelf nauwelijks toe te geven, maar stiekem vroeg ze zichzelf wel eens af of ze niet van de regen in de drup terecht was gekomen. Hoeveel ze ook van haar nieuwe man hield, ze was zo ontzettend moe van alle problemen de hele tijd.

De ruzies tussen hem en haar kinderen, de problemen met zijn ex, de ruzies ook met hem over hoe hij met zijn kinderen omging. Hij was gewoon een verwen-papa geworden! Als zijn kinderen er waren moesten er altijd speciale dingen gebeuren. Haar eigen kinderen werden jaloers: zijn kinderen mochten veel meer, kregen veel meer.

En dan zijn ex…. ze had het echt helemaal gehad met zijn ex en alle haar grillen. En last but not least: zijn kritiek op haar opvoeding, die haar zo onzeker maakte…

Samengesteld gezin

Het verhaal van een samengesteld gezin gaat zelden over rozen. Er zijn dan ook heel wat hobbels te nemen, die veel inzet van beide partners én van de kinderen vragen. De partners hebben dat vaak wel over voor hun nieuwe liefde, zeker in het begin. De kinderen hebben er echter niet om gevraagd, zíj zijn ook niet verliefd. Vaak zitten ze nog midden in de verwerking van de scheiding. Een nieuwe partner boort hun stiekeme hoop dat het toch nog goed komt, definitief de grond in. Geen wonder dat ze niet altijd even coöperatief zijn.

Het opbouwen van een nieuw samengesteld gezin vraagt veel vaardigheden van de nieuwe partners. Ondersteuning in  de vorm van gezinstherapie kan daarbij zeer helpend zijn.

Ook helpt het om je van tevoren goed te informeren. Bijvoorbeeld met behulp van het boek ”Samen gesteld, de dynamiek van een stiefgezin”  van Ietje Heybroek en Baukje Overgaauw.

 

______________________________________________________
Marike de Valk is Gestalttherapeut en geeft individuele, relatie- en gezinstherapie in Beuningen bij Nijmegen samen met haar collega Wilfried Sluys. Op haar site: https://www.mv-gestalttherapie.nl legt ze haar werkwijze uit.
In haar blog (http://www.relatietherapie-nijmegen/blog/) schrijft ze over alles wat met partner- en gezinsrelaties te maken heeft. Ze geeft daar ook lezingen over. Ze is te bereiken via het contactformulier op haar sites of via 024-6751742.

Hier kun je je gratis abonneren op haar blogabonneer.

Teveel samen vaak oorzaak van ruzie.

Elke relatie heeft te maken met een voortdurende afwisseling tussen samen-zijn en dingen voor jezelf doen. Het ritme in die afwisseling is niet voor elke partner hetzelfde.

Doorschieten

Als partners teveel met eigen dingen bezig zijn, kan dat doorschieten in een langs elkaar heen leven.
Als ze teveel samenzijn, kan dat leiden tot vormen van ´symbiose´, waarin alleen nog een ”samen” bestaat. Dat kan lange tijd geweldig voelen, maar het is verraderlijk: je raakt je eigen identiteit erin kwijt. Soms geldt dat voor allebei de partijen, soms leeft de één als het ware op de energie van de ander. In de natuur noemen we dit symbiose. Bij mensen is symbiose de term voor een te ver doorgevoerde vorm van samenzijn.

Er is op zich niets mis met ”samen zijn”. Dat hoort bij een relatie, het is zelfs heel prettig. In zijn gezonde vorm noemen we dit binnen de Gestalttherapie: confluentie. Dat betekent samenvloeien. Alleen is het belangrijk dat de momenten van samenzijn (deze confluentie) tijdig worden afgewisseld met momenten van op jezelf zijn. Ik leg dit verder uit op mijn pagina over relatietherapie onder het kopje contactcirkel.

Losmaken uit een symbiose

Ik heb er geen onderzoek naar gedaan, maar ik heb de indruk dat deze symbiose binnen stellen toeneemt.  Het lijkt op een reactie op het individualisme, waarin de nadruk erg ligt op alles zelf, in je eentje, kunnen.

Veel ruzies ontstaan nu doordat de ene partner zich geclaimd en ingekapseld voelt door de ander.  Hij of zij trekt zich steeds meer terug, wat de ander het gevoel van eenzaamheid of er altijd-alleen-voorstaan kan geven.  Hij gaat aandacht vragen, de ander trekt zich nog verder terug. Hierdoor ontstaan eerst kleine itrritaties, dan grotere. Ruzie is het gevolg, die kan gaan van schelden tot gooien en smijten tot uiteindelijk huiselijk geweld aan toe. Er is namelijk veel kracht nodig om uit een symbiose los te komen. Veel kracht, die uit kan monden in agressie.

De Flintstones

Ik zie in gedachten vaak een soort Flintstone-filmpje: als de ene partner zich terugtrekt, zie ik Fred in zijn berevel bonkend op de deur:”Wilma, open the door!!” En als de één zich uit de voeten lijkt te maken, zie ik de ander er achteraan rennen als Barney, die met een knuppel achter Betty aanging…

In de EFT-relatietherapie noemen ze dit proces de protestpolka.

Je verbinden zonder je in te leveren

Contact is een vorm van verbinding, waarbij elk zichzelf blijft en je elkaar op de grens raakt. Helaas is contact geen schoolvak. We leren niet hoe je in een relatie je zowel aan elkaar kunt verbinden als jezelf kan blijven. Hoe je tot intimiteit kunt komen, zonder je uit te leveren. Hoe je jezelf kunt blijven, zonder je af te sluiten. Hoe je je verbonden kunt voelen, zonder de ander te claimen of je helemaal aan te passen en hoe je rustig tegen elkaar kunt zeggen, dat je nu even op jezelf iets wil doen, zonder daar ruzie voor te hoeven maken.

Ik denk wel eens: het stenen tijdperk ligt nog niet zo heel ver achter ons…

______________________________________________________
Marike de Valk is Gestalttherapeut en geeft individuele, relatie- en gezinstherapie in Beuningen bij Nijmegen samen met haar collega Wilfried Sluys. Op haar site: https://www.mv-gestalttherapie.nl legt ze haar werkwijze uit.
In haar blog (https://www.relatietherapie-nijmegen/blog/) schrijft ze over alles wat met partner- en gezinsrelaties te maken heeft. Ze geeft daar ook lezingen over. Ze is te bereiken via het contactformulier op haar sites of via 024-6751742.

Hier kun je je gratis abonneren op haar blogabonneer.

Black butterflies

Zojuist heb ik de film Black Butterflies gezien. Een indringende film over de Zuidafrikaanse dichteres Ingrid Jonker, prachtig gespeeld door Carice van Houten.

Ingrid Jonker is een ikoon  geworden van de anti-apartheidsstrijd, nadat Nelson Mandela haar gedicht over een vermoord zwart kind voorlas bij zijn eerste reden voor het Zuid-Afrikaanse parlement.

Erkenning door vader

In de film Black Butterflies is ze echter ook een ikoon voor wat niet alleen een Zuid-Afrikaans kind, maar elk kind nodig heeft: erkenning door zijn of haar vader.

Die erkenning ontbeerde ze pijnlijk. Haar vader liet het gezin in de steek nog voor ze geboren was. Haar  moeder pleegde zelfmoord toen ze 10 jaar was. Haar vader nam haar en haar zusje met tegenzin op in zijn tweede gezin en gaf hen een kamer in de bediendenvleugel.

Hij was een uiterst rechts parlementslid, voorvechter van het apartheidsregime dat door zijn dochter zo sterk bekritiseerd werd. Hij maakte deel uit van de censuurcommissie voor literatuur, die een gedichtenbundel van haar afwijst. Hij ziet zijn dochter als een gevaar voor zijn goede naam en maakt haar daar keer op keer op pijnlijke wijze op attent.

Ingrid zoekt haar erkenning vervolgens in haar vele relaties met mannen. Die doen allemaal hetzelfde als haar vader: ze laten haar in de steek zodra ze hun leven teveel verstoort.

Kind vraagt erkenning

Als de censuurcommissie een volgende gedichtenbundel accepteert denkt Ingrid eindelijk zijn erkenning gewonnen te hebben. Ze krijgt een prijs voor de bundel en vraagt haar vader met haar mee te gaan om de prijs op te halen. Dan vertelt hij woedend dat hij de bundel alleen heeft goedgekeurd om een nieuw schandaal te vermijden. Hij wijst haar definitief de deur en wil haar nooit meer zien.

Dat is voor Ingrid de doodslag. Ze maakt nog een reis, maar haar levenslust is weg. Het kind in haar is vermoord. Het ligt in de goot, evenals de 2 kinderen die ze door abortus heeft laten afdrijven. Uiteindelijk verdrinkt ze zich in zee.

Maar het kind is niet dood. Het vraagt nog dagelijks om erkenning en niet alleen in Afrika…

_____________________________________________________

Marike de Valk is Gestalttherapeut en geeft individuele, relatie- en gezinstherapie in Beuningen bij Nijmegen  haar collega Wilfried Sluys. Op haar site: https://www.mv-gestalttherapie.nl legt ze haar werkwijze uit.
In haar blog (https://www.relatietherapie-nijmegen/blog/) schrijft ze over alles wat met partner- en gezinsrelaties te maken heeft. Ze geeft daar ook lezingen over. Ze is te bereiken via het contactformulier op haar sites of via 024-6751742.

Hier kun je je gratis abonneren op haar blogabonneer.

Prioriteit aan de relatie

Een tijd geleden was ik helemaal verslingerd aan de boeken van Robin Hobb. Ze schrijft een soort fantasy met een hoog psychologisch en filosofisch gehalte. Haar hoofdpersonen zijn mensen – geen fantasiewezens – die hun weg zoeken in het leven en daarbij zeer herkenbare psychische problemen tegenkomen.

Identiteit bepaald door werk

Het verhaal helemaal uitleggen zou hier te ver voeren. Maar wat mij boeit is hoe FitzChivalry, bastaardzoon van een overleden kroonprins, door alle delen heen moeite heeft om zijn identiteit te vinden. In de meeste gevallen ontleent hij zijn identiteit en zijn bestaansrecht aan degene aan wie hij trouw gezworen heeft en voor wie hij werkt: de koning en diens volk. Hij lijkt niet anders te kunnen dan voortdurend prioriteit te geven aan elke opdracht in hun belang. Daarmee verspeelt hij zijn geliefde Molly, die haarscherp analyseert dat hij haar wel steeds belooft om er voor haar te zijn, maar dat de koning altijd vóórgaat. Tenslotte heeft ze daar genoeg van. Ze vertrekt.

Het werk gaat voor

We komen vaak stellen tegen waar exact hetzelfde speelt. Waar het werk of een hobby van één van beide altijd vóór gaat op de relatie. Waar steeds opnieuw beloften worden gedaan, die niet nagekomen kunnen worden. En pas als de ene partner serieus dreigt met het verbreken van de relatie,  realiseert de ander zich hoe ernstig het is.

Vaak heeft de ”workaholic” alle eerdere klachten en kritieken nooit echt serieus genomen. Voor hemzelf – en steeds vaker kun je hier ook ”haarzelf” invullen – is de voorrang van het werk immers zó vanzelfsprekend. Hij staat niet stel bij de mogelijkheid van een keuze.  Tot het te laat is.

Prioriteit aan de relatie

Geen enkele partner verdraagt het als er voortdurend geen prioriteit aan de relatie wordt gegeven. In tegenstelling tot wat mensen vaak denken, gaat een relatie niet vanzelf. We kennen inmiddels waarschijnlijk allemaal de uitspraak:”Liefde is een werkwoord”. Of: “Je moet werken aan je relatie”. Toch wordt dat nog maar weinig in praktijk gebracht.

Ik zeg wel eens:”In Nederland krijgen de werkgevers het beste deel van de mensen. En ”thuis” moet het doen met de restjes. De rest van de energie, van het geduld, van het initiatief. Thuis wordt door veel mensen beschouwd als de plek om uit te rusten. Zodat je de volgende ochtend weer fit naar je werk kunt. Het werk krijgt alle prioriteit.

Er wordt zelden prioriteit gegeven aan de relatie. Zelfs vaak nog niet als mensen in relatietherapie gaan. We komen regelmatig tegen dat mensen in een vervolgsessie geen tijd gemaakt blijken te hebben om huiswerkopdrachten uit te voeren. Dat partners in twee of drie weken tijd niet één keer tijd hebben kunnen maken om iets met elkaar te bespreken. Dat er zelfs nu geen prioriteit aan de relatie is gegeven…

Bewustwording

Hoe wil je je relatie redden als je elkaar nooit belangrijk genoeg vindt? Als je nooit tijd voor elkaar neemt? Wat voor relatie heb je dan eigenlijk?

Het zich bewust worden hiervan brengt gelukkig wel vaak een schok teweeg. Een schik die mensen zich opeens doet realiseren dat ze een keuze hebben. Dat het fijn is om zo hard te werken, dat je misschien veel geld verdient. Maar wat als je uiteindelijk in je eentje in dat mooie huis achterblijft? Dat het fijn is om zó trouw te zijn aan je baas, dat hij je zeer waardeert en jij zijn steun en toeverlaat bent. Maar wat als dat betekent dat je partner uiteindelijk vertrekt?

”Wat heb je gedaan dat ze bij je weg wou?”, vraagt iemand aan FitzChivalry.
Hij antwoordt:”Het is meer dat ik niets gedaan heb om te zorgen dat ze wou blijven…”

 

_____________________________________________________

Marike de Valk is Gestalttherapeut en geeft individuele, relatie- en gezinstherapie in Beuningen bij Nijmegen  haar collega Wilfried Sluys. Op haar site: https://www.mv-gestalttherapie.nl legt ze haar werkwijze uit.
In haar blog (https://www.relatietherapie-nijmegen/blog/) schrijft ze over alles wat met partner- en gezinsrelaties te maken heeft. Ze geeft daar ook lezingen over. Ze is te bereiken via het contactformulier op haar sites of via 024-6751742.

Hier kun je je gratis abonneren op haar blogabonneer.

Ruzie oplossen zonder praten

Veel stellen hebben moeite met ruzies oplossen. Als ze erover gaan praten escaleert het vaak. Dat komt doordat het rustig praten over kritiek niet eenvoudig is. Blijf maar eens rustig als je je aangevallen of gekwetst voelt. Als je iets van jezelf onder ogen moet zien. Of als je partner een mening verkondigt waar je het helemaal niet mee eens bent.

Mannen houden daar nog minder van dan vrouwen. Hoe vaak hoor ik niet in de therapie dat mannen klagen over de eeuwige kritiek van hun vrouw?

Uiteraard ga ik hierbij uit van stereotypen, maar zeg nou zelf: die ontstaan toch niet voor niets? En we weten natuurlijk heel goed dat het soms precies omgekeerd is: dat soms juist mannen veel kritiek geven en vrouwen daar niet tegen kunnen.

Vormen voor mannen

We zijn als relatietherapeuten dan ook altijd op zoek naar vormen die voor mannen toegankelijker zijn en niet meteen weerstand oproepen. Zo werken we veel met fysieke oefeningen en experimenten, die vaak veel plezier opleveren..

Van de week kwam ik weer een nieuwe vorm tegen, ontwikkeld door Alfred Lange, waarvan ik benieuwd ben hoe die werkt. Ik vond hem in het boekje:”Nu begrijp ik je” van Huub Buijssen onder het hoofdstukje “Schat, ik wil liever niet praten”.

De titel deed me onmiddellijk denken aan het geweldige cabaretprogramma van Veldhuis en Kemper van vorig jaar (“We moeten praten”) en hun gelijknamige lied. Waarbij vooral onderstaande vetgedrukte regel van het refrein voor vrouwen exact het tegenovergesteld is van wat we zouden verwachten:

Het is net of je vergeten bent hoe mooi het stil kan zijn
Dus als je praten wil, resultaten wil, als je me haten wil of verlaten wil
Heb je hele grote zorgen
Bewaar ze dan voor morgen
Ik wil slapen, ik wil niets
Ik wil het stil

Niet praten

Hoezo, níet over dingen  praten die je dwars zitten! Dan kun je toch juist niet slapen? en hoe kun jij slapen als je weet dat mij iets dwars zit? Dat moet wel betekenen dat je weinig om mij geeft….

Helaas, dames, voor mannen werkt het meestal echt anders. Dat komt omdat mannen de kunst verstaan om dingen gewoon weg te stoppen en te doen alsof ze er niet zijn. Soms heel handig en echt niet per definitie verwerpelijk. Als je dat bijvoorbeeld een goede nachtrust oplevert, dan is daar veel voor te zeggen. Uitgerust een ruzie uitpraten gaat immers veel beter, dan wanneer je doodmoe bent.

Alfred Lange gaat echter in zijn methode nog verder: hij stelt voor om er helemaal niet over te praten. Zeker als stellen veel ruzie hebben en daar vanaf willen.

Ruzie oplossen zonder praten

De methode bestaat uit een aantal stappen.

Om te beginnen spreken beide partners overdag hun ergernissen niet naar elkaar uit, maar schrijven deze kort op. Aan het eind van de dag kijkt ieder zijn/haar lijstje door en streept weg wat bij nader inzien toch wel meeviel. Tijd helpt namelijk: na een paar uur ziet het probleem er soms al heel anders uit. Het loont dus om niet metéén je gal te spuien.

Vervolgens bekijkt ieder wat er nog echt overblijft aan irritatie. Daarover schrijven ze elkaar een ”beleefde” brief. Dat wil zeggen: niet schelden, maar vertellen wat je dwars zit volgens de regels van de feedback. Dus:

  • aangeven welk concreet gedrag van je partner je stoorde
  • vertellen welke gevoelens dat gedrag bij je oproept
  • uitleggen welke gedachten je erbij hebt
  • eindigen met een concrete wens, die aansluit bij de irritatie. Deze moet gaan over een echte behoefte, dus mag niet stiekem een sneer of rotopmerking zijn. Dus geen zinnen als: “Ik zou wensen dat je nu eindelijk eens….” Maar bijvoorbeeld:”Je hoeft het niet met me eens te zijn, maar ik zou graag willen dat je me begrijpt.” Of: ”Ik zou willen dat we voortaan om beurten de vaatwasser uitruimen.”

Alfred Lange zegt er niet bij hoe lang zo’n brief maximaal mag zijn. Ik zou zeggen: anderhalf kantje. Als je je moet beperken, dwing je jezelf immers om tot de kern te komen.

Tenslotte geven ze die brief aan elkaar Ze lezen die brief, nemen hem serieus, maar gaan er níet over praten. In plaats daarvan laten ze de komende dagen uit hun gedrag merken of ze iets met de feedback hebben kunnen doen. Dus in het geval van de vaatwasser kan de partner dan zeggen:”Ik zal vanavond de vaatwasser inruimen.” De ander reageert dan rustig met: ”Oké, dat is goed.” Punt! Niets toevoegen. Zelfs niet zeggen: ”Fijn, je bent het dus met me eens!” Gewoon verder je mond houden.

Zand erover

Persoonlijk denk ik dat deze manier erg aan kan sluiten bij wat mannen graag willen: geen eindeloze kritiek, maar zeggen waar het op staat. Geen pijnlijke schuldbekentenissen, niet een partner die het je nog eens even in wil wrijven…

In plaats daarvan rustig een brief lezen, erover nadenken, eventueel je gedrag veranderen en zand erover. En als je jezelf ergert, is een brief schrijven misschien ook wel prettiger dan een confrontatie aangaan.

Het resultaat telt

Vrouwen zullen er wat meer moeite mee hebben. Voor vrouwen is over iets praten immers altijd al een stuk verwerking.

Maar ook voor ons telt uiteindelijk het resultaat. Als je merkt dat je partner je begrepen heeft en bereid is iets aan zijn gedrag te veranderen, is het prima. En een brief schrijven is niet verkeerd: veel vrouwen schrijven al van alles op als hen dingen dwars zitten.

Alleen die beperking van anderhalf A4-tje, dat zal wat lastiger zijn. 🙂

______________________________________________________

Marike de Valk is Gestalttherapeut en geeft individuele, relatie- en gezinstherapie in Beuningen bij Nijmegen samen met haar collega Wilfried Sluys. Op haar site kun je lezen over haar visie op relaties, op relatietherapie en werkwijze.  In haar blog (http://www.relatietherapie-nijmegen/blog/) schrijft ze over alles wat met partner- en gezinsrelaties te maken heeft. Ze geeft daar ook lezingen over. Ze is te bereiken via het contactformulier op haar sites of via 024-6751742. Hier kun je je gratis abonneren op haar blog: abonneer op blog.

 

Mogelijk gemaakt door WordPress & Thema gemaakt door Anders Norén